Ngay sau khi UBND tỉnh Đắk Lắk ban hành Chương trình 04/CTr-UBND về thực hiện Chiến lược “Buôn Ma Thuột – Thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới” giai đoạn 2026 - 2030, định hướng đến năm 2035. Cả hệ thống chính trị cùng cộng đồng doanh nghiệp đã đồng lòng kích hoạt hệ sinh thái cà phê đồng bộ. Động thái này mở đường cho bước chuyển dịch chiến lược biến cà phê từ nông sản thuần túy thành hệ sinh thái kinh tế - văn hóa - di sản toàn cầu, đưa Buôn Ma Thuột bứt phá vươn tầm thế giới.

Chuyển dịch từ "giá trị nông sản" đến "di sản văn hóa"

Trong các diễn đàn phát triển kinh tế - xã hội của tỉnh, cà phê luôn được khẳng định là tiềm năng lõi, mang tính đại diện cao nhất và là "chìa khóa" mở ra cánh cửa hội nhập quốc tế. Dưới góc nhìn hiện đại, hạt cà phê không đơn thuần là cây trồng chủ lực hay mặt hàng xuất khẩu. Đây là sự tổng hòa phức hợp của nông nghiệp công nghệ cao, công nghiệp chế biến sâu, thương mại, dịch vụ, du lịch, di sản và ngoại giao. Chuỗi giá trị toàn diện ấy trải dài từ vùng trồng chuẩn mực, công nghệ chế biến, nghiên cứu khoa học đến các trải nghiệm nghệ thuật và giao lưu văn hóa.

Du khách tham gia chương trình “Hành trình từ vườn đến tách cà phê” quảng bá thương hiệu cà phê Buôn Ma Thuột do Sở VHTT&DL tổ chức tháng 7/2026. 

Tại Hội nghị Công bố Quy hoạch và Xúc tiến đầu tư tỉnh Đắk Lắk năm 2026, ông Nguyễn Nguyên - Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Trung Nguyên Legend đánh giá chiến lược của tỉnh là một định vị giàu khát vọng và hoàn toàn khả thi. Nếu thế giới có Champagne (Pháp) là thánh địa rượu vang, Uji (Nhật Bản) hay Darjeeling (Ấn Độ) là cái nôi trà đạo, thì Buôn Ma Thuột hội tụ đầy đủ điều kiện để trở thành "Thánh địa cà phê" - nơi kết tinh trọn vẹn giá trị hữu hình và vô hình của cà phê Việt Nam.

"Để hiện thực hóa khát vọng đó, Đắk Lắk cần được vận hành như một hệ sinh thái toàn diện: vừa phát triển vùng nguyên liệu chất lượng cao, công nghiệp chế biến sâu, vừa nâng tầm các tầng giá trị về thương hiệu, trải nghiệm và di sản. Sự đồng hành giữa chính quyền và doanh nghiệp dẫn dắt là yếu tố quyết định, hướng tới đưa hệ sinh thái cà phê Buôn Ma Thuột lên bản đồ di sản thế giới UNESCO." — Ông Nguyễn Nguyên, Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Trung Nguyên Legend.

 Tỉnh Đắk Lắk đang phát triển hệ sinh thái hoàn thiện liên kết giữa nông nghiệp, du lịch, dịch vụ cùng đóng góp đưa Buôn Ma Thuột trở thành Thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới

Theo Lãnh đạo Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Đắk Lắk, việc chuyển đổi tư duy từ "giá trị nông sản" sang "giá trị văn hóa", từ "sản phẩm hàng hóa" sang "trải nghiệm bản sắc" chính là chìa khóa mở ra không gian phát triển mới cho kinh tế sáng tạo, du lịch trải nghiệm, du lịch nông nghiệp và kinh tế đêm.

Trục phát triển văn hóa cà phê tại Buôn Ma Thuột đang định hình rõ nét thông qua hệ sinh thái đa dạng: không gian thưởng thức cà phê đặc sản, tour du lịch thăm trang trại, lễ hội định kỳ, bảo tàng, phố cà phê, chợ đêm, kết hợp hài hòa với Không gian văn hóa Cồng chiêng và kiến trúc buôn làng. Cách tiếp cận này giúp loại bỏ tư duy quảng bá theo mùa vụ, hướng tới xây dựng văn hóa cà phê thành một hệ giá trị có chiều sâu và không gian trải nghiệm thường xuyên.

Đặc biệt, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch đang nghiên cứu, xây dựng hồ sơ khoa học đối với tri thức trồng, chế biến và thực hành văn hóa cà phê của cộng đồng. Việc lập hồ sơ không chỉ phục vụ công tác kiểm kê, bảo tồn di sản cấp quốc gia mà còn chuẩn bị nền tảng chuyên môn vững chắc để trình UNESCO công nhận là di sản thế giới khi đủ điều kiện.

Là doanh nghiệp tiên phong tham gia xây dựng “Hành trình từ vườn đến tách cà phê", ông Lê Đình Tư - đại diện đơn vị phát triển vùng nguyên liệu và chế biến cà phê chất lượng cao tại Đắk Lắk chia sẻ: "Đây là cơ hội để tăng niềm tin, chứng minh sản phẩm du lịch của tỉnh luôn đạt chất lượng, đồng thời quảng bá giá trị cà phê Việt Nam, đặc biệt là Robusta Đắk Lắk, giúp du khách biết đến vùng đất này nhiều hơn."

Chế biến sâu, xanh hóa và chủ động chinh phục thị trường

Dưới góc độ kinh tế, Tiến sĩ Cấn Văn Lực - Chuyên gia Kinh tế trưởng BIDV, Thành viên Hội đồng Tư vấn Chính sách Tài chính - Tiền tệ Quốc gia nhấn mạnh: Muốn vươn tầm toàn cầu bền vững, trước hết phải "chinh phục thị trường nội địa". Tỉnh cần có các chiến dịch truyền thông bài bản để 50 - 60% dân số Việt Nam nhận diện và tự hào về "Cà phê quốc gia", từ đó tạo làn sóng lan tỏa ra thế giới qua du lịch và giao lưu văn hóa.

Sở Công Thương quảng bá cà phê Buôn Ma Thuột tại Hội chợ thương mại thực phẩm và đồ uống quốc tế Malaysia 2026

Song song đó, trước các tiêu chuẩn khắt khe từ thị trường quốc tế cao cấp như EU hay Mỹ, Đắk Lắk phải tập trung mạnh mẽ vào phân khúc "cà phê sạch, xanh hóa và số hóa". Để giải quyết điểm nghẽn xuất khẩu, tỉnh cần tạo đòn bẩy thúc đẩy liên kết chặt chẽ giữa khối doanh nghiệp FDI (hiện chiếm khoảng 80% kim ngạch xuất khẩu) với các doanh nghiệp nội địa nhằm nâng cao năng lực tận dụng ưu đãi từ các Hiệp định Thương mại tự do (FTA).

Tầm nhìn mang tính bước ngoặt hiện nay là định vị Đắk Lắk trở thành trung tâm chế biến sâu của toàn vùng Tây Nguyên và Nam Trung Bộ. Tỉnh tập trung triển khai đồng bộ 3 nhóm giải pháp trọng tâm: Đề xuất các cơ chế, chính sách đặc thù phát triển Buôn Ma Thuột thành đô thị cà phê kiểu mẫu với hạ tầng giao thông, dịch vụ và không gian văn hóa hiện đại. Ban hành chính sách ưu đãi, đồng hành cùng doanh nghiệp xây dựng các cụm nông - công nghiệp cà phê chế biến sâu toàn chuỗi giá trị. Đẩy mạnh hợp tác ngoại giao cà phê, du lịch di sản và giáo dục cà phê để khẳng định vị thế địa phương trên bản đồ tri thức và văn hóa toàn cầu.- Tiến sĩ Cấn Văn Lực gợi mở. 

Kiến tạo hệ sinh thái cà phê toàn diện

Tại buổi làm việc với Simexco Dak Lak và các chuyên gia, Chủ tịch UBND tỉnh Đỗ Hữu Huy cho biết, để chuẩn bị cho Lễ hội Cà phê Buôn Ma Thuột năm 2027, tỉnh quyết tâm phối hợp cùng doanh nghiệp và các đơn vị tư vấn xây dựng kịch bản ý tưởng đổi mới, tập trung hoàn thiện bộ nhận diện thương hiệu và phim tài liệu chuyên nghiệp. Mục tiêu chiến lược là chuyển hóa từ xuất khẩu thô sang chế biến sâu và chuẩn hóa dịch vụ để gia tăng giá trị kinh tế bền vững.

Để hiện thực hóa mục tiêu đưa Buôn Ma Thuột trở thành "Thủ phủ cà phê toàn cầu", Chủ tịch UBND tỉnh nêu rõ định hướng hình thành hệ sinh thái trải nghiệm và đào tạo gắn kết giữa Phố cà phê (Coffee Street) và Học viện Pha chế. Tỉnh chủ động liên kết với các tổ chức uy tín thế giới như SCA (Hiệp hội Cà phê đặc sản) và ICO (Tổ chức Cà phê quốc tế) để chuẩn hóa và nâng tầm giá trị cà phê đặc sản.

Du khách tham gia chương trình du lịch "Hành trình từ vườn đến ly cà phê" của Công ty TNHH sản xuất và Thương mại Vương Thành Công tại Phường Ea Kao, tỉnh Đắk Lắk

Bên cạnh đó, Đắk Lắk bám sát Nghị quyết 80-NQ/TW của Bộ Chính trị, hoàn thiện và phát huy các giá trị di sản như Không gian văn hóa Cồng chiêng và các lễ hội truyền thống, phấn đấu đưa Lễ hội Cà phê 2027 trở thành sự kiện mang tầm quốc tế.

Với quy hoạch chiến lược rõ ràng cùng sự đồng lòng của chính quyền, doanh nghiệp và nhân dân, Đắk Lắk đang vững vàng bước vào kỷ nguyên phát triển mới. Khát vọng kiến tạo "Thủ phủ cà phê ngon nhất thế giới" chỉ có thể được hiện thực hóa bằng sự chung tay của cả cộng đồng – từ người nông dân, doanh nghiệp, nhà khoa học, nghệ nhân, người trẻ khởi nghiệp cho đến từng người dân trong đời sống thường nhật.