Với sự chuyển dịch mạnh mẽ từ tư duy "hỗ trợ" sang "kết nối", mô hình Tổ Khuyến nông cộng đồng (KNCĐ) tại Đắk Lắk đang trở thành mắt xích quan trọng trong việc xây dựng các vùng nguyên liệu bền vững, gắn kết chặt chẽ giữa nông dân và doanh nghiệp.

Sáng 23/12, Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phối hợp với Sở Nông nghiệp và Môi trường tổ chức Toạ đàm “Hoạt động Khuyến nông cộng đồng trong tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp tại tỉnh Đắk Lắk”. Đồng chí Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và đồng chí Đặng Thị Thủy – Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp Môi trường đồng chủ trì.

Đồng chí Lê Quốc Thanh, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia phát biểu tại buổi Tọa đàm

Tọa đàm diễn ra trong bối cảnh việc sắp xếp tổ chức bộ máy hành chính theo mô hình chính quyền địa phương 2 cấp đang đặt ra nhiều yêu cầu mới đối với hệ thống khuyến nông, đặc biệt là vai trò của lực lượng khuyến nông cộng đồng ở cơ sở trong tổ chức sản xuất, phát triển vùng nguyên liệu và kết nối thị trường tiêu thụ nông sản.

Tại Tọa đàm, các đại biểu tập trung trao đổi, đánh giá thực trạng tổ chức và hoạt động của khuyến nông cộng đồng sau khi không còn cấp huyện, mạng lưới khuyến nông viên cơ sở được sắp xếp lại. Nhiều ý kiến cho rằng, trong điều kiện mới, nếu không sớm hoàn thiện cơ chế phối hợp và bố trí nguồn lực phù hợp, hoạt động khuyến nông cộng đồng sẽ đối mặt với nguy cơ đứt gãy, khó phát huy vai trò là “cầu nối” giữa nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp.

Đồng chí Đặng Thị Thủy – Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp Môi trường phát biểu tại buổi Tọa đàm

Ông Đinh Văn Đang, Giám đốc Trung tâm Khuyến nông tỉnh Đắk Lắk chia sẻ: Muốn khuyến nông cộng đồng thực sự sống được và làm tốt vai trò của mình thì phải gắn chặt với doanh nghiệp, với thị trường. Doanh nghiệp tham gia ngay từ đầu chuỗi sản xuất sẽ giúp nông dân yên tâm sản xuất theo tiêu chuẩn, giảm rủi ro và nâng cao giá trị sản phẩm...

Trung tâm Khuyến nông Đắk Lắk cũng kiến nghị xem xét sửa đổi Nghị định 83/2018/NĐ-CP, xác định KNCĐ là lực lượng do UBND cấp xã thành lập và có ngân sách hoạt động cụ thể để đảm bảo tính ổn định, lâu dài. Với mục tiêu đến năm 2030, 100% nông dân tham gia chuỗi liên kết tại các vùng nguyên liệu sẽ được đào tạo chuyên nghiệp, mô hình Khuyến nông cộng đồng tại Đắk Lắk được kỳ vọng sẽ tạo đột phá cho các ngành hàng chủ lực như cà phê, sầu riêng, ca cao và chanh leo.

Đại biểu tìm hiểu sản phẩm nông nghiệp của doanh nghiệp giới thiệu tại sự kiện

Đại diện Trung tâm Khuyến nông tỉnh Đắk Lắk kiến nghị cần sớm xây dựng cơ chế phối hợp thống nhất giữa ngành nông nghiệp, chính quyền cấp xã và các tổ chức liên quan nhằm tạo hành lang pháp lý rõ ràng cho tổ khuyến nông cộng đồng hoạt động hiệu quả. Khuyến nông cộng đồng không chỉ dừng lại ở chuyển giao kỹ thuật mà cần được trao thêm “không gian” để tư vấn tổ chức sản xuất, hỗ trợ hợp tác xã, kết nối doanh nghiệp tham gia xây dựng vùng nguyên liệu, tìm đầu ra ổn định cho nông sản.

Lãnh đạo Trung tâm Khuyến nông Quốc gia, Sở NN&MT trao tặng tài liệu hướng dẫn thực hiện nhiệm vụ khuyến nông ở địa phương

Trao đổi tại sự kiện, đồng chí Lê Quốc Thanh - Giám đốc Trung tâm Khuyến nông Quốc gia khẳng định, trong bối cảnh mới, việc đổi mới tư duy của lực lượng khuyến nông là yêu cầu tất yếu. Khuyến nông không thể chỉ làm nhiệm vụ “cầm tay chỉ việc” trong sản xuất mà phải chuyển mạnh sang tư duy kinh tế nông nghiệp, lấy thị trường làm định hướng, lấy hiệu quả và thu nhập của người nông dân làm thước đo.

Đồng chí Lê Quốc Thanh đề xuất, trong bối cảnh mở rộng không gian phát triển, khuyến nông cộng đồng phải cùng nông dân, hợp tác xã và doanh nghiệp tổ chức lại sản xuất theo chuỗi giá trị, từ giống, kỹ thuật, quản lý chất lượng đến tiêu thụ sản phẩm. Chỉ khi tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang kinh tế nông nghiệp được thực hiện một cách đồng bộ thì khuyến nông mới thực sự đáp ứng yêu cầu phát triển nông nghiệp hiện đại, bền vững.

Tọa đàm là cơ sở để Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và các địa phương đề xuất hoàn thiện chính sách phát triển khuyến nông trong giai đoạn tới.

Tại buổi tọa đàm, vai trò của Tổ KNCĐ được khẳng định là "chìa khóa" để phát triển các vùng nguyên liệu xanh. Điển hình như Công ty TNHH Ca cao Nam Trường Sơn với hơn 18 năm kinh nghiệm cho biết: Tổ KNCĐ là lực lượng gần dân nhất, giúp thay đổi tập quán canh tác và chuyển giao kỹ thuật trực tiếp cho người trồng. Sự đồng hành của khuyến nông giúp doanh nghiệp chuẩn hóa quy trình sản xuất, truy xuất nguồn gốc và xây dựng thương hiệu nông sản bền vững.

Tọa đàm được kỳ vọng sẽ góp phần làm rõ những vấn đề đặt ra đối với khuyến nông cộng đồng trong mô hình chính quyền địa phương 2 cấp, đồng thời là cơ sở để Trung tâm Khuyến nông Quốc gia và các địa phương đề xuất hoàn thiện cơ chế, chính sách, nâng cao hiệu quả hoạt động khuyến nông trong giai đoạn tới.