Từ ngày 5 - 15/7, Phòng Văn hóa và Thông tin huyện Ea H’leo tổ chức phục dựng Lễ Cấp sắc của người Dao Tiền. Chương trình được thực hiện với các nội dung như điền dã, khảo sát, phục dựng Lễ Cấp sắc… tại thôn 7A (xã Ea Hiao).

Lễ Cấp sắc là nghi lễ quan trọng, công nhận sự trưởng thành đối với người đàn ông ở tất cả các ngành dân tộc Dao. Mỗi ngành dân tộc Dao đều có không gian hành lễ, mang đặc trưng riêng.

Người dân thực hành nghi lễ trong Lễ Cấp sắc của người Dao Tiền ở  thôn 7A -xã Ea Hiao

Phần phục dựng Lễ cấp sắc (Có 03 lễ chính) đó là: Lễ Đặt tên cho 3 đệ tử; Lễ Mổ heo cúng tổ tiên; Lễ Tống đại thần ra về.

Trong Lễ Cấp sắc, người thụ lễ được đặt pháp danh (tên âm). Sau khi trải qua nghi lễ này, người đàn ông Dao Tiền được trao quyền làm thầy, được cấp âm binh và được thờ cúng tổ tiên. 

Theo tiếng địa phương, cấp sắc được gọi là quá tang hay quá tăng. Quá nghĩa là từng trải hoặc qua thử thách; tang là đèn hoặc vật dụng dùng để soi sáng. Quá tang nghĩa là trải qua lễ soi đèn, xuất phát từ việc thắp đèn soi sáng người thụ lễ khi làm lễ cấp sắc. 

Ngoài ra, lễ này còn có các tên gọi khác như: say cháy, chay thầy xấy hay phùn voòng có nghĩa là soi đèn hay thụ đèn; tạt phat búa (lễ đặt pháp danh) hay chấu đàng (lễ cúng ông tổ người Dao); tẩu sai (lễ cấp chứng chỉ để làm thầy cúng)…

Người dân thôn 7A (xã Ea Hiao) tham gia chương trình phục dựng.

Lễ Cấp sắc thường tổ chức cho con trai từ 13 tuổi trở lên và thực hiện vào thời gian nông nhàn. Để chuẩn bị lễ này, gia đình phải nuôi lợn, tích lương thực, thực phẩm và các thứ khác để làm lễ và cỗ mời bà con, họ hàng...

Lễ cấp sắc của các ngành Dao thực hiện một số nghi lễ, như: lễ nhận thầy; lập ban thờ mới; mời thần linh nhà thầy cúng đi làm lễ; mời thần linh, tổ tiên nhà người được cấp sắc về làm lễ; lễ cấp đèn; lễ đặt tên; lễ dạy làm thầy/truyền phép…

Theo lãnh đạo UBND huyện Ea H’Leo, Lễ cấp sắc là một trong những nghi lễ độc đáo và được lưu truyền từ nhiều đời nay trong cộng đồng dân tộc Dao nói chung, dân tộc Dao Tiền nói riêng. Trong lễ cấp sắc, người được cấp sắc và những người tham dự có thể hiểu hơn về lịch sử, cội nguồn của mình từ những bài cúng, tích truyện mà thầy cúng đọc, từ đó, nâng cao ý thức bảo tồn những phong tục, tập quán tốt đẹp của người Dao.

Việc phục dựng Lễ cấp sắc phản ánh đời sống tinh thần phong phú của người Dao, thể hiện qua các điệu múa, ngân thơ páo dung, tranh vẽ, hình cắt giấy… Lễ cấp sắc có vị trí quan trọng trong đời sống tinh thần, tín ngưỡng của đồng bào Dao, giúp họ có thêm sức mạnh tinh thần vượt qua khó khăn trong cuộc sống, hướng tới điều tốt đẹp trong tương lai.  Thông qua Lễ cấp sắc hướng người đàn ông Dao cũng như các thành viên trong cộng đồng biết tôn sư trọng đạo, kính trọng cha mẹ, luôn làm điều thiện.

Đây là hoạt động nhằm bảo tồn, phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào dân tộc thiểu số; hoàn thành các nội dung Dự án 6 “Bảo tồn, phát huy giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc thiểu số gắn với phát triển du lịch” thuộc Chương trình Mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi trên địa bàn huyện.